Nieuwjaarsoverweging 2026
Overweging Nieuwjaar 1 januari 2026
Zondag 4 januari 2026
Meer dan ooit is ons de afgelopen jaren duidelijk geworden dat Kerstmis in het Russisch-orthodoxe christendom op 6 januari gevierd wordt als de kerk de openbaring aan de wijzen uit het oosten herdenkt. Wij kennen dit verhaal als het verhaal van driekoningen en wij vieren dit dertien dagen na Kerstmis. Meer dan ooit leert dit verhaal ons dat het in ieder van ons en tussen ons niet om drie koningen gaat, maar om twee koningen.
Koning Herodes die zich net als koning Poetin bedreigd voelt in zijn eigen machtspositie en die met geweld en onderdrukking zijn macht wil behouden. En de pasgeboren kwetsbare koning in wiens leven de macht van de belangeloze liefde aan het licht komt.
Waar het bij Lucas eenvoudige herders zijn, aan wie midden in de nacht in het open veld geopenbaard wordt dat er een goddelijk kind geboren is, daar zijn het bij Matteüs wijzen uit het oosten aan wie als eersten geopenbaard wordt dat de Gezalfde Gods geboren is.
Wat mij raakt in het kerstverhaal van Matteüs dat we vandaag overwegen, is dat het een spiegel is voor onze eigen geloofsweg. Geloven begint met je laten raken door het licht, dat ons verlichten wil. Dit licht kan op vele manieren doorbreken. Voor sommigen zijn de sterren aan het firmament als een lichtgevend baken. De magiërs, de wijzen uit het oosten laten zich leiden door een ster, die voor hen uitgaat naar de plaats van de Godsgeboorte. Voor anderen kan het een ander mens zijn die licht en liefde brengt in je leven, en voor weer anderen kan het een heilig Woord zijn dat je raakt tot in je ziel. Schriftgeleerden laten zich inspireren door de heilige boeken.
Geloven begint met geraakt worden door het licht van de schepping, het licht van een woord of het licht dat een ander kan uitstralen.
Als je tot in je ziel geraakt wordt door dit licht, dan doet dat iets met je, dan word je erdoor bewogen en dan kom je in beweging om op zoek te gaan naar de bron van het licht. Dat is wat er met de wijzen gebeurt.
Zij zien een ster opgaan, zij worden erdoor geraakt en zij komen in beweging. Zij laten alles achter, hun land, hun familie en hun vrienden om op zoek te gaan naar een goddelijk kind, in wie zij hun meerdere erkennen. Zij gaan op reis en op hun zoektocht naar de bron gaan ze in gesprek met mensen van wie ze hopen meer te weten te komen over die bron. In hun geval zijn dat Herodes en de Schriftgeleerden. Van hen horen zij, dat de profeet Micha had voorspeld dat de Messias in Betlehem geboren zou worden en dat al in het boek Numeri was voorspeld dat er een ster zou opkomen uit Jakob en dat er een scepter zou oprijzen in Israël. Deze wetenschap gecombineerd met de vraag van de wijzen brengt de Schriftgeleerden niet in beweging. Het is kennis die in hun hoofd blijft hangen. Maar voor de wijzen is het de sleutel om van Jeruzalem naar Betlehem te gaan om daar de bron van het licht te zoeken. Geloven is het woord van je hoofd naar je hart laten dalen om vanuit dit innerlijk verlangen te zoeken naar de bron van het licht.
En op hun zoektocht vinden de wijzen uit het oosten, de pasgeboren koning die zij zoeken. Dit vervult hen met diepe vreugde. Zij gaan door de knieën en bieden het kind hun geschenken aan. Geloven is vervuld worden met een diepe vreugde en onszelf overgeven aan een werkelijkheid die groter is dan ons hart en die ons verstand te boven gaat, maar die wij als een groot geheim in ons hart bewaren.
In sommige regio’s van ons land is het een goede gewoonte om na Kerstmis de drie koningen elke dag een beetje dichter bij de kerststal te zetten, totdat ze op 6 januari in de kerststal zijn aangekomen om de pasgeboren Jezus te aanbidden. Aanstaande dinsdag komen de drie koningen in vele huizen in ons land in de kerststal aan. Nadat zij gevonden hebben wat zij zochten, gaan ze met dit innerlijk weten langs een andere weg weer naar huis terug.
Moge ook wij vervuld van vreugde om het geheim van God-met-ons morgen weer de draad oppakken van ons dagelijkse leven om in ons gewone leven het licht dat in ons brandt uit te stralen en door te geven aan elkaar.
Sanny Bruijns
